01Yerin Daxili Böhranı
Planetimizin dərinliklərində geri sayım artıq başlayıb. 1995-ci ildən bəri Yerin geofiziki parametrlərində dəhşətli anomaliyalar, 1997–1998-ci illərdə isə daxili nüvədə qəfil və misli görünməmiş sıçrayışlar baş verir.
Mərkəzdənqaçma qüvvəsinin artması nəticəsində mantiyada olan maqma kəskin şəkildə qaynayaraq Yer səthinə qalxmağa başlayır, litosferi daxildən yuyaraq daha da qızdırır. Nəticədə dərin fokuslu zəlzələlərin və planetar kataklizmlərin sayı eksponensial olaraq artır.
02Planetin Soyutma Sistemini Məhv Edirik
Planetimizin bu daxili istini kosmosa ötürərək "nəfəs alması" üçün yeganə və əsas mexanizmi Dünyadenizidir. Lakin biz bu xilaskar sistemi öz əllərimizlə məhv etmişik.
İnsan fəaliyyəti nəticəsində suların sintetik polimerlərlə çirklənməsi okeanın istilik keçiriciliyini əhəmiyyətli dərəcədə pozub. Daha da qorxuncluğu odur ki, dənizdə turşulaşma səbəbindən mikroplastiklər sürətlə parçalanaraq nanoplastiklərə çevrilir və okeanda istiliyin yığılması problemini daha da pisləşdirir.
Təbii "soyutma sistemi" işləmədiyi üçün, okean suyu həddindən artıq qızır, intensiv buxarlanma yaranır və bu da birbaşa olaraq dağıdıcı qasırğalara, anormal yağışlara, sel və daşqınlara səbəb olur.
03Görünməyən İşğal — Bədənimizdə Plastik
Hər gün istifadə etdiyimiz məhsullar…
Hər gün nəfəs aldığımız hava…
Hər gün içdiyimiz su…
Səssizcə… Bədənimizə daxil olur.
Bu sadəcə plastik deyil… Bu, görünməyən bir işğaldır.
Alimlər artıq bunu təsdiqləyir — insan qanında, insan orqanlarında plastik tapılıb.
04Nanoplastik: Hər Kəsə Toxunan Qlobal Problem
Qlobal İqlim dəyişməsi dövründə iqlim fəlakətlərinin sürətlənməsinə təkan verən nanoplastik hər bir insanı və bütün bəşəriyyəti əhatə edən qlobal bir problemdir.
Bu problemin həllini dünyanın ən yaxşı alimləri tapa bilər. Lakin onların bunu bacarması üçün lazımı şərait yaradılmalıdır. Vacibdir ki, alimlər üçün ən qabaqcıl elmi-texniki nailiyyətlərə çıxış, məhdudiyyətsiz maliyyə imkanları və müxtəlif sahələr üzrə sərbəst əməkdaşlıq təmin edilsin.
05Sən Nə Edə Bilərsən?
Məhz burada hər birimizin rolu böyükdür. Əgər biz — dünyanın müxtəlif ölkələrində yaşayan adi insanlar — bu problem haqqında danışsaq, bu məlumatı başqaları ilə bölüşsək, bu mövzu getdikcə daha aktual olacaq. Axı ən çox danışılan mövzu, sonda ən vacib mövzuya çevrilir.
Deməli, alimlərə lazımı şəraitin yaradılması üçün biz — adi insanlar — bu mövzunu bir nömrəli mövzuya çevirməliyik. Ən vacib mövzuya!
İnsanlar dünyanın hər yerində eyni problemi və onun həllinin vacibliyini müzakirə etdikdə, hökumətlərin də bir araya gəlib razılığa gəlməsi daha asan olur. Və onlar ümumi problemin həlli üçün güclərini birləşdirə bilirlər.
Kömək etmək çox sadədir: bu məlumatı, bu məqaləni dostlarınla, ailə üzvlərinlə, həmkarlarınla və digərləri ilə paylaş.